Rehberiniz-Çocuğunuzun başarısı için öneriler…

Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on Google+Share on LinkedInPin on Pinterest


iyimeslek.com ailesi olarak “Çocuğunuzun başarısı için öneriler…” adlı yazımızın kişisel gelişiminize katkı sağlamasını umuyoruz
Çocuğunuzun başarısı için öneriler…

Anne-babalar dikkat. Çocuğunuzun başarısını, yalnızca sayısal ve sözel alanlardaki performansıyla değerlendirmeyin. Uzmanlara göre zekanın 8 türü var

8 tür zekâ var, onunki hangisi

Yıllar boyu sayısal veya sözel anlamda başarılılar zeki olarak adlandırıldı. Anna-babalar IQ testleriyle çocuklarının zeka düzeyini öğrenmeye çalışırken, karne notları yüksek çocuklar ‘zeki’ olarak nitelendirildi. Sporda, sanatta üstün başarı gösterenlere ise sadece ‘yetenekli’ denildi. Oysa araştırmacılar zekânın ya da zeki olmanın pek çok farklı alanda olabileceğini belirtiyor.

1980’lere kadar bir insanın zeki olduğunu söyleyebilmek, onun normalin üzerinde bir IQ puanı almasına bağlıydı. Günümüzde IQ’nun hayattaki başarı konusunda zayıf bir gösterge olduğuna dair pek çok bulgu ortaya çıkarıldı.

“Çoklu Zekâ Kuramı”, sadece dil ve matematik zekâsını hesaba katan klasik zeka testi ve zekâ tanımlamasını tarihe karıştırdı. Harvard Üniversitesi Profesörü Howard Gardner, zekânın iki değil, sekiz yönü olduğunu savundu. Böylece yalnızca matematikte ve dilde başarılı olanların değil, müzikte, sporda, dansta, iletişimde, doğada, resimde kendini gösterenlerin de zeki olduğu ortaya çıktı.

Çoklu Zekâ, ailelerin de çocuklarının zekâ türünü tespit edebilmelerini sağlıyor. Bu dizide sekiz zekâyı tanıyacak, hangi tür zekâya sahip olduğunuzu görecek ve hem kendinizin hem de çocuklarınızın zekâsını geliştirmek için neler yapabileceğinizi keşfedeceksiniz.

8 çeşit zeka bulunuyor

“Eğitimde Yeni Yönelimler” kitabının yazarlarından ve Ege Üniversitesi Öğretim Üyesi Yardımcı Doçent Dr. Nilay Bümen Çoklu Zekâ Kuramı ile ilgili sorularımızı yanıtladı.

Geleneksel anlamda zekâ denildiğinde ne anlaşılıyor?

Zekâ, kimi zaman bir testten alınan puan, kimi zaman çevreye uyum sağlama, kimi zaman da problem çözme yeteneği olarak düşünüldü. Çoğunlukla sözel ve matematik alanda başarılı olanlar zeki olarak adlandırıldı.

Çoklu zekâ anlayışının farkı nedir?

Kuramın iki temel özelliği, onu geleneksel anlayıştan ayırıyor. Zekânın tanımı, gerçek yaşamda problem çözmeye ve bir ürün elde etmeye dayanıyor. İkinci özellik ise zekâ yalnızca dilsel veya matematiksel anlamda değil, çoğul anlamda ele alınıyor.

Kaç tür zekâ var?

8 ayrı zekâ bulunuyor. Geleneksel anlayıştaki dilsel ve matematiksel zekâ yanında görsel, bedensel, müziksel, sosyal, içsel ve doğal zekâları.

Tüm zekâlar eşit değerde mi?

Evet. Tüm zekalar eşit değerdedir. İçlerinden biri ya da bir kaçı diğerlerinden daha önemli değildir. Zekâlar her zaman birlikte çalışırlar. Bir zekâ, dahiler ve beyinden kaynaklanan engelli bireyler dışında her zaman birbirleriyle etkileşim halindedir.

Nasıl?

Örneğin bir futbol oyuncusu bedensel zekâyı; koşar, yakalar ve vururken kullanır. Dil ve sosyal zekâyı oyun kurallarını öğrenirken ve takımıyla tartışırken, içsel zekâyı kendini değerlendirirken kullanır.

DERSLERE EŞİT ÖNEM VERİN

Ailelerin zekâ konusundaki yaklaşımı nedir?

Aileler zekâ kavramını bir övünç meselesi olarak görür. Dolayısıyla çocuğu, herkesin çok başarılı olamadığı matematik dersinden 100 aldıysa bunu herkesle paylaşır ama beden eğitimi dersinden 100 aldığında bunun önemi daha azdır. Karneyi eline alır almaz matematiğe, Türkçe’ye, fen bilgisine bakar. Ama bu çok yanlış bir yaklaşım.

Ailesel faktörler önemli

ZekÂlarIn gelişimi kişiye göre farklılık gösteriyor. Zekâların gelişmesinde avantaj ya da dezavantaj yaratan çevresel etkenler şöyle sıralanıyor:

Kaynaklara ulaşım şansı: Örneğin aile çok fakirse keman, piyano gibi müzikal zekâyı geliştirebilecek enstrümanlar sağlanamadığından bu zekânın güçlenmesi zorlaşabilir.

Tarihsel, kültürel faktörler: Okulda matematik ve fene dayalı programlar varsa ve bunlar önemseniyorsa mantık matematik zekâsı gelişir.

CoĞrafi faktörler: Köyde yetişmiş bir çocuk apartmanda yetişmiş bir çocuğa oranla, bedensel ve doğacı zekâlarını daha çok geliştirebilir.

Aİlesel faktörler: Ressam olmak isteyen bir çocuğun ailesi, onun avukat olmasını istiyorsa dil zekâsı desteklenecektir.

Durumsal faktörler: Kalabalık bir ailede büyümüş ve kalabalık bir ailede yaşayan bireyler, doğalarında sosyallik olmadıkça, kendilerini geliştirmek için daha az zamana sahip olurlar.

‘Her çocuk başarır’

Kültür 2000 Koleji Kurucusu Ful Akıngüç Över, çoklu zeka kuramında öğrenememe veya başarısızlığın söz konusu olmadığını söyledi. Müzikte çok başarılı ancak matematikte başarısız olan çocuğun da zeki olduğunu belirten Över, “Ne yazık ki bu yetenekleri taşıyan bir çok çocuk okulda destek görmüyor. Bu çocukların çoğu dilsel ve matematik ağırlıklı bir sınıfta onların farklı düşünme ve öğrenme yönlerine hitap edilmediği için öğrenme problemli, dikkatsiz veya başarısız olarak adlandırılıyor” dedi. Çoklu zeka ile her çocuğun öğrenebileceğini ve başarılı olacağını söyleyen Över, “Yalnızca seviyeler farklı olabilir” dedi.

Matematik zekâsı

BİLİMADAMLARI, matematikçiler, muhasebeciler, mühendisler, bilgisayar programcıları, istatikçiler ve benzeri işlerle uğraşanlar mantıksal- matematiksel zekâsı güçlü olan kişilere örnek sayılabilir.

-6 temel özellİk

Herhangi bir şeyin nasıl çalıştığını sorgular.

Aklından hesabı çabuk yapar.

Matematik etkinliklerini sever.

Strateji oyunlarını sever.

Mantık oyunlarına, yap bozlara meraklıdır.

Üst düzey düşünce becerilerini kullanır.

İnsanlar çok farklı zekâ türlerine sahip

Her insan aktif olarak kullandığı zekâları ile özel bir karışıma sahip

Her insanın kendine özgü bir zekâ profili var.

Zekâların herbiri insanda farklı bir gelişim sürecine sahip

Bütün zekâlar dinamik

İnsandaki zekâlar tanımlanabilir ve geliştirilebilir.

Her insan kendi zekâsını geliştirmek ve tanımak fırsatına sahip

Her bir zeka hafıza, dikkat, algı ve problem çözümü açısından farklı bir sisteme sahip.

Bir zekânın kullanımı esnasında diğer zekâlardan da faydalanılabilir.

Kişisel altyapı, kültür, kalıtım, inançlar zekâların gelişimi üzerinde etkiye sahip.

Bütün zekâlar insanın kendini gerçekleştirmesi yolunda farklı ve özel kaynaklardır.

İnsan gelişimini değerlendiren tüm bilimsel teoriler çoklu zekâ teorisini desteklemekte.

Şu anda bilinen zekâ türlerinden daha farklı zekâlar da olabilir.

Eğer çocuğunuz size devamlı ne kadar çok şey bildiğini kanıtlamaya çalışıyorsa, bir şeyleri çözmelerine ve içgüdülerini beslemelerine izin verin.

Yanlış yaptıklarında, “Ben yaparım demiştim” demeyin.

Düşünmelerini motive edin ve yaptıkları üzerinde tekrar düşünmeleri için cesaretlendirin.

Bulmaca çözmeleri için cesaretlendirin. Dama, satranç, tavla oynatın.

Satranç kulübü gibi problem çözme aktivitesine katın.

Mantık oyunları oynayın.

Bir teleskop veya mikroskop alarak birlikte gözlemler yapın.

Sözel zekâ

Değişik kültürlerde yaşayan insan, dil kullanma becerisine sahiptir. Kimileri dili sadece iletişim amacıyla kullanırken, kimileri birden çok dil ve iletişim becerilerini gösterebilir. Dil – sözel zeka, ‘Sözcükleri hem sözlü hem de yazılı olarak etkili biçimde kullanma becerisi’ olarak açıklanıyor.

Sözlü olarak öykü anlatan ya da sunuculuk yapan ve politikacı olan kişilerle şair, oyun yazarı, editör, gazeteci gibi dil zekasını sergileyenler bu grupta yer alıyor.

-6 temel özellİk

Hikayeler anlatır, espiriler yapar, olaylar uydurur

Hafızası iyidir

Kelime oyunlarını sever

Okumayı yazmayı sever

Yaşına göre sözcük dağarcığı zengindir

Sözsel iletişimi iyidir.

Eğer çocuklarınız konuşmayı seviyorsa onları size hikaye okumaları için cesaretlendirin. Hikayeyi oynamalarını, hikayeyi tutkuyla anlatmalarını ve değişik karakterleri konuştururken farklı sesler kullanmalarını sağlayın. Çocuğunuzla sık sık kütüphaneye gidin, gazete ve dergilere abone olmasını teşvik edin.

Kelime oyunları oynayın

Günlük okuma saatleri planlayın

Hızlı okuma kurslarına katılın

Arkadaşlarınızla okuma etkinlikleri düzenleyin

Günlük tutun

Şiir kasetleri dinleyin

Sevdiğiniz şiir ve sözleri ezberleyin

Öğrendiğiniz yeni kelimeleri günlük yaşamınızda kullanın

İzlediğiniz bir film ya da başınızdan geçen herhangi bir öğretici olaydan sonra öğrendiklerinizi yazın. Tüm bunları yapması için çocuğunuzu da teşvik edin.

Yazar: Sibel Kahraman

Kaynak: http://www.aksam.com.tr

Yer işareti koy Kalıcı Bağlantı.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir